|
ISBN 975-6720-14-X
Ebat: 21x13,5
Sayfa sayısı: 256
Tür: araştırma inceleme
Hz. Peygamber’den gelen hadislerin O’na aidiyetinin sıhhati, onları nakleden râvilerin güvenilirliği ile yakından alakalıdır. Bu nedenle hadisle meşgul olan âlimler râvileri araştırmaya özel bir gayret sarf etmişler, onların hayat tarzlarını, inanç ve kişiliklerini, alışkanlıklarını, tutkularını, şahsî eğilimlerini ve hafızalarının sağlamlığını inceleme konusu yaparak bu konularda çeşitli kıstaslar ortaya koymuşlardır.
Ancak râvilerin güvenilirliklerini tespit etmeyi sağlayan tüm bu özellikler kişilerde aynı ölçü ve şekillerde bulunmamaktadır. Çok geniş bir alanı kapsayan ölçüler bütünü olan bu özellikleri belirlemek ve bu konuda kesin sonuçlara ulaşmak oldukça güçtür. Güvenilirliği tespit çalışmasında, diğer ictihad alanlarından farklı olarak, hükmü veren ve hakkında hüküm verilen tarafların insan olmaları isabetli karar verebilmeyi daha da zorlaştırmaktadır. Zira ictihadın belirleyicileri konumundaki her iki taraf da, birtakım psikolojik ve sosyal tesirlerin etkisi altındadır ve bu tesirler güvenilirliği tespit edebilmek için oluşturulmuş olan kıstasların/kuralların uygulanmasında bazı aksamalar ve hatta sapmalar meydana getirmektedir.
Bu olumsuzluklar sebebiyle ricâl tenkidi metodunun, hadislerin sıhhatini tespitte geçerli ve güvenilir bir metot olarak kabul edilip edilmeyeceği meselesinin, cerh ve ta‘dîlin uygulanmaya başladığı ilk dönemden itibaren tartışıldığı, bize ulaşan haberlerden anlaşılmaktadır. Günümüzde de hâlâ tartışılan bu konuyu temel alan bu araştırma güvenilirliğin tespiti için belirlenen kriterler, bu kriterlerin pratikte uygulanabilirliği, uygulamada meydana gelen aksaklıkların nedenleri ve sonuçları, bir kimsenin güvenilirliğini tespit etmenin mümkün olup olmadığı gibi konuları incelemekte ve ayrıca tüm bu hususların hadislerin sıhhatinin belirlenmesine etkisini tartışmaktadır.
|
